สวัสดีชาว Maker สายหาทำทุกคนครับ! 😷 ทุกวันนี้มองไปทางไหนก็เจอแต่ฝุ่น PM2.5 เครื่องฟอกอากาศตามท้องตลาดก็ราคาแรงแถมยังไม่ค่อยฉลาดเท่าไหร่ บางตัวไม่มีจอบอกค่าอะไรเลยด้วยซ้ำ

วันนี้เราเลยจะพามาดูโปรเจกต์ AirSense เครื่องฟอกอากาศ DIY สุดตึง ที่ไม่ได้มีดีแค่พัดลมดูดฝุ่น แต่ฝังสมองกลอย่าง ESP32 เข้าไป ทำให้มันสามารถมอนิเตอร์ค่าฝุ่น, อุณหภูมิ, ความชื้น และส่งข้อมูลขึ้นคลาวด์ดูผ่านมือถือได้แบบ Real-time เลยครับ!

ส่วนประกอบหลักของ AirSense มีอะไรบ้าง? 🛠️

โปรเจกต์นี้เป็นการนำของใกล้ตัวมาผสมร่างกันให้กลายเป็นนวัตกรรมครับ:

• ไส้กรอง (Filter): ใช้ของ Xiaomi Smart Air Purifier 4 Lite (กรองได้ระดับ 0.3 ไมครอน)
• พัดลมดูดอากาศ: พัดลมดูดอากาศติดผนังขนาด 150mm เอามาถอดกรอบออกเหลือแค่มอเตอร์กับใบพัด
• สมองกล & เซนเซอร์: ใช้บอร์ด Waveshare ESP32-S3 จับคู่กับเซนเซอร์วัดฝุ่น (Dust Sensor) และเซนเซอร์สภาพแวดล้อม BME680
• บอดี้เครื่อง: ใช้ถังสแตนเลส (Dustbin) มาครอบ แล้วออกแบบชิ้นส่วนฝาปิดและแท่นยึดจอด้วย Autodesk Fusion ก่อนปริ้นท์ 3D ออกมาประกอบร่าง

กลไกการทำงานและความฉลาด 🧠

ระบบของ AirSense จะรับค่าฝุ่น PM2.5 และก๊าซในอากาศ (IAQ) มาคำนวณเป็นค่า AQI (Air Quality Index) แล้วโชว์ผลลัพธ์ผ่านจอ LCD 2.4 นิ้ว ถ้าฝุ่นเยอะ โมดูล Relay จะสั่งให้พัดลมทำงานอัตโนมัติ!

นอกจากนี้ยังเขียนโค้ดด้วย Arduino IDE เพื่อส่งข้อมูลเข้า Arduino IoT Cloud ทำให้เราสร้าง Dashboard สวยๆ ไว้ดูค่าอากาศบนมือถือ และกดสั่งเปิด-ปิดพัดลมจากนอกบ้านได้สบายๆ เลย

โปรเจกต์นี้มีขั้นตอนการประกอบค่อนข้างละเอียดและซับซ้อนถึง 32 ขั้นตอน ทั้งงานช่าง งานไฟ งานโค้ด! ถ้าใครอยากลุยต่อ แนะนำให้ เข้าไปอ่านแบบเจาะลึกที่ต้นฉบับได้เลยครับ รับรองว่าได้ความรู้เรื่องการจัดการสเตทของเครื่องและการคำนวณอายุไส้กรอง (Filter Life) แบบจัดเต็ม!

วิดีโอสาธิตการสร้าง AirSense 🎬

ผังการต่อวงจร (Connection Diagram) ⚡

การเดินสายไฟจาก ESP32 ไปยังจอ, เซนเซอร์ และ Relay (โปรดระมัดระวังส่วนที่เป็นไฟ AC)

หน้าตา Dashboard บนมือถือ 📱

ตัวอย่างการสร้าง Widget ใน Arduino IoT Cloud เพื่อดูค่าต่างๆ แบบ Real-time

ตัวอย่างโค้ด: การอ่านค่าเซนเซอร์วัดฝุ่น 💻

การอ่านค่าฝุ่นจาก Optical Dust Sensor จะต้องอาศัยการหน่วงเวลา (Delay) ที่แม่นยำระดับไมโครวินาที เพื่อให้ไฟ IR LED กระพริบตรงจังหวะการอ่านค่า Analog พอดีครับ:

Copy Code

// ฟังก์ชันอ่านค่าฝุ่น (Dust Sensor Reading)
digitalWrite(DUST_ILED_PIN, HIGH);
delayMicroseconds(280); // รอเวลาเป๊ะๆ 280µs
int raw = analogRead(DUST_AOUT_PIN); // อ่านค่าแรงดันกลับมา
delayMicroseconds(40);
digitalWrite(DUST_ILED_PIN, LOW);

// แปลงค่าจาก Analog (0-4095) เป็น Voltage
float voltage = raw * (3.3f / 4095.0f);
// คำนวณเป็นความเข้มข้นของฝุ่น (µg/m³)
float dust_ug = voltage * 200.0f;